Raporti i Komisionit Lancet i vitit 2023 hedh dritë mbi ndikimin global të kancerit tek gratë, duke theksuar nevojën urgjente për zbulim të hershëm dhe trajtim optimal. Sipas raportit, kanceri është një nga tri shkaqet kryesore të vdekjes së parakohshme tek gratë nën moshën 70 vjeç, me 2.3 milionë gra që vdesin çdo vit nga kanceri.
Megjithatë, thuhet se 1.5 milionë nga këto vdekje mund të parandaloheshin nëse do të përmirësohej procesi i zbulimit të hershëm. Raporti gjithashtu thekson se 800,000 vdekje të tjera mund të parandalohen nëse të gjitha gratë do të kishin qasje në trajtimin optimal të kancerit, shkruan BBC, transmeton Gazeta Shneta.
Ndërsa shumë nga diskutimet për kancerin tek gratë përqendrohen në kancerin e gjirit dhe të qafës së mitrës, raporti zbulohet se çdo vit rreth 300,000 gra nën moshën 70 vjeç vdesin nga kanceri i mushkërive dhe 160,000 nga kanceri i zorrës së trashë. Në vendet me të ardhura të larta, vdekjet nga kanceri i mushkërive tek gratë tani kanë kaluar ato nga kanceri i gjirit. Dr. Izabela Soerjomataram nga Agjencia Ndërkombëtare për Kërkimin e Kancerit (IARC) thekson nevojën për përpjekje më të fokusuara për të zvogëluar rrezikun e kancerit tek gratë globalisht.
Një çështje kryesore që identifikon Komisioni Lancet është pabarazia gjinore. Raporti avokon për një “agjendë feministe” në trajtimin e kancerit, duke kërkuar eliminimin e diskriminimit gjinor në sistemet shëndetësore. Ai kërkon më shumë vëmendje ndaj nevojave specifike të grave në parandalimin, diagnostikimin dhe trajtimin e kancerit, pasi politikat shëndetësore aktuale shpesh nuk i adresojnë ato siç duhet.
Raporti gjithashtu thekson se shumë gra nuk janë të vetëdijshme për faktorët e modifikueshëm të rrezikut për kancer, si duhani, alkooli, mbipesha dhe infeksionet. Këta faktorë kontribuojnë ndjeshëm në kancer, me një pjesë të madhe të vdekjeve nga kanceri që mund të ishin parandalueshme. Dr. Soerjomataram thekson rëndësinë e politikave që mbështeten në faktorët specifikë të seksit për të reduktuar ekspozimin e grave ndaj këtyre rrezikëve.
Gjithashtu, raporti nxjerr në pah sfidat që gratë hasin për shkak të normave gjinore, veçanërisht në rolet e kujdestarëve. Gratë shpesh pritet të vendosin nevojat e familjes para shëndetit të tyre, gjë që mund të vështirësojë qasjen e tyre në shërbime shëndetësore. Komisioni kërkon standarde më të drejta për pagesën e kujdesit të papaguar për pacientët me kancer, shumica e të cilëve janë gra, dhe mbështetje më të madhe për përfaqësimin e grave në pozita udhëheqëse në kërkimin dhe politikat e kancerit.
Rekomandimet e Komisionit Lancet gjithashtu përfshijnë rritjen e ndërgjegjësimit të grave për faktorët e rrezikut dhe simptomat e kancerit dhe sigurimin e aksesit të barabartë në shërbime për zbulimin e hershëm dhe trajtimin e sëmundjeve. Në fund, arritja e këtyre objektivave kërkon përfaqësim të barabartë të grave në pozita drejtuese në fushat që lidhen me kancerin, duke siguruar që nevojat e shëndetit të grave të adresohen më mirë në politikë dhe praktikë./ Gazeta Shneta/


