Bashkimi Evropian po kërkon të përfitojë nga çmontimi i programeve kërkimore amerikane nga administrata Trump për të forcuar programet e veta.
Një program prej 565 milionë dollarësh i zbuluar të hënën synon ta bëjë “Evropën një magnet për studiuesit”, tha Ursula von der Leyen, presidente e Komisionit Evropian.
“Fatkeqësisht, shohim se roli i shkencës në botën e sotme vihet në pikëpyetje, investimi në kërkimin themelor, të lirë dhe të hapur vihet në pikëpyetje”, tha ajo. “Çfarë gabimi gjigant në llogaritje”.
Iniciativa prej 500 eurosh do të zgjasë deri në vitin 2027, do të mbështesë studiuesit jo vetëm nga vetë Evropa, por edhe nga e gjithë bota. Ajo do të sigurojë grante të reja afatgjata dhe do të mbështesë studiuesit që shpërngulen në Evropë.
Duke u shfaqur në Universitetin e Sorbonës në Paris me Presidentin Francez Emmanuel Macron , von der Leyen tha se shkenca luan një rol vendimtar në lidhjen e njerëzve dhe krijimin e një të ardhmeje të përbashkët në një botë të përçarë, shkruan HealthDay, transmeton Gazeta Shneta.
“Të gjithë mund të biem dakord që shkenca nuk ka pasaportë, nuk ka gjini, nuk ka etni, nuk ka parti politike”, tha ajo.
Ajo dhe Macron kritikuan ashpër lëvizjet e administratës Trump për të shkurtuar fondet për kërkime dhe për të synuar studimet e përqendruara në barazinë dhe diversitetin në shëndetësi, ndër të tjera, raportoi STAT News .
Macron tha se askush nuk mund ta kishte imagjinuar që një demokraci e madhe do të rrëzonte programet kërkimore bazuar në fokusin e tyre në diversitet, veçanërisht një vend “modeli ekonomik i të cilit është kaq i varur nga shkenca dhe inovacioni”.
Vendet anembanë botës mbështeten në investimet në shkencë për të stimuluar ekonominë e tyre. Shumë prej tyre janë përpjekur të bëhen më tërheqës për studiuesit dhe firmat që financojnë zhvillimin.
Por konkurrenca me SHBA-në, që prej kohësh është kulmi i kërkimit shkencor, ka qenë një sfidë.
Megjithatë, që kur Trump u rikthye në Shtëpinë e Bardhë, vende të tjera e kanë njohur tërheqjen e SHBA-së nga kërkimi si një shans për të ndaluar eksodin e shkencëtarëve të tyre dhe për të rekrutuar të rinj.
Norvegjia nisi një program rekrutimi prej 9.5 milionë dollarësh dhe Universiteti Aix-Marseille i Francës synon të mbledhë rreth 17 milionë dollarë. Disa universitete evropiane gjithashtu kanë rritur përpjekjet e tyre të rekrutimit.
Ndërsa nivelet e financimit ndryshojnë nga një vend në tjetrin, Evropa ka kohë që nuk e ka arritur objektivin e saj për të shpenzuar 3% të produktit të saj të brendshëm bruto për kërkim, raportoi STAT News .
Qëllimi tani, tha von der Leyen, është që ky objektiv të arrihet brenda pesë vjetësh. Ajo gjithashtu zbuloi një program pilot për të mbështetur studiuesit në fillim të karrierës.
Tërheqja e studiuesve amerikanë ka qenë një sfidë e përhershme.
Mundësitë e punës që ofrohen zakonisht vijnë me paga më të vogla se në SHBA. Financimi i ri synon ta bëjë BE-në më tërheqëse për shkencëtarët amerikanë të zhgënjyer ose të pafinancuar.
“Ne po zgjedhim të jemi kontinenti ku inovacioni i shërben njerëzimit, ku talenti global është i mirëpritur”, tha von der Leyen, duke shtuar: “Progresi lulëzon në liri, hapje dhe bashkëpunim”./Gazeta Shneta/