Përdorimi problematik i rrjeteve sociale mund të rrisë ndjeshëm simptomat e depresionit tek adoleshentët nën moshën 16 vjeç, sipas një studimi të ri të realizuar nga studiues të Miguel Hernández University of Elche në Spain.
Gjetjet e studimit janë publikuar në revistën shkencore Scientific Reports dhe tregojnë se ndikimi i rrjeteve sociale në shëndetin mendor të të rinjve ndryshon sipas moshës.
Studiuesit theksojnë se problemi kryesor nuk është thjesht koha që adoleshentët kalojnë në rrjetet sociale, por mënyra se si i përdorin ato.
“Rreziku i vërtetë nuk është vetëm koha e kaluar në rrjetet sociale, por përdorimi problematik i tyre, kur të rinjtë humbasin kontrollin mbi sjelljen online dhe ndjejnë nevojë të vazhdueshme për të qenë të lidhur,” tha udhëheqësi i studimit Daniel Lloret-Irles.
Hulumtimi u realizua me 2,121 nxënës të shkollave të mesme në rajonin e Valencian Community, ku pjesëmarrësit plotësuan të njëjtin pyetësor dy herë, me një interval prej një viti.
Studimi analizoi se si forma të ndryshme të përdorimit të rrjeteve sociale ndikojnë në evoluimin e simptomave depresive me kalimin e kohës.
Rezultatet treguan se tek adoleshentët më të rinj, veçanërisht rreth moshës 13 vjeç, përdorimi më intensiv i rrjeteve sociale lidhej me rritje të simptomave depresive. Megjithatë, me rritjen e moshës kjo lidhje dobësohej gradualisht dhe zhdukej rreth moshës 16 vjeç.
Sipas studiuesve, kjo tregon se adoleshenca e hershme është një periudhë veçanërisht e ndjeshme, pasi në këtë moshë aftësitë për kontroll emocional dhe vetëkontroll janë ende në zhvillim.
Studimi identifikoi gjithashtu dallime mes vajzave dhe djemve në mënyrën se si ndikojnë rrjetet sociale.
Tek vajzat, një numër më i madh ndjekësish në rrjetet sociale lidhej me rritje të simptomave depresive. Sipas autores së parë të studimit, María Blanquer-Cortés, kjo mund të lidhet me presionin për miratim social dhe me standardet estetike që shpesh promovohen në platformat online.
Ndërkohë, tek djemtë kjo lidhje rezultoi neutrale ose madje paksa mbrojtëse.
Rrezik më i madh për adoleshentët emocionalisht të ndjeshëm
Një tjetër gjetje e rëndësishme e studimit është se adoleshentët që tashmë kanë vështirësi emocionale janë më të rrezikuar nga efektet negative të përdorimit problematik të rrjeteve sociale.
Studiuesit zbuluan se simptomat e mëparshme të depresionit ishin një faktor i fortë parashikues për përkeqësimin e gjendjes emocionale në të ardhmen.
Autorët e studimit theksojnë se edukimi digjital dhe ndërgjegjësimi i hershëm për përdorimin e rrjeteve sociale mund të ndihmojë në parandalimin e këtyre rreziqeve.
Sipas tyre, adoleshentët duhet të mësojnë si të menaxhojnë identitetin online, privatësinë dhe ekspozimin në internet.
Studiuesit shtojnë se përgjegjësia nuk bie vetëm mbi familjet dhe të rinjtë, por edhe mbi kompanitë e rrjeteve sociale, duke theksuar nevojën për më shumë transparencë në mënyrën se si algoritmet ndikojnë në përvojën e përdoruesve./Gazeta Shneta/