Një numër gjithnjë e në rritje njerëzish po i drejtohen chatbot-eve si ChatGPT për mbështetje me problemet e tyre personale.
Sipas një raporti të Harvardit, kërkesa për mjete të inteligjencës artificiale në vitin 2025 sugjeron një ndryshim paradigme.
Më parë, këto mjete përdoreshin kryesisht për qëllime teknike; megjithatë, meqenëse ato janë përhapur më gjerësisht, mbështetja emocionale dhe zhvillimi personal kanë tërhequr vëmendje në rritje.
Rita Marcelino, një konsulente e IT-së, dhe João Aranha, një përfaqësues i zhvillimit të biznesit, janë dy të rinj që i drejtohen ChatGPT për ndihmë kur përballen me situata të vështira, shkruan Euronews, transmeton Gazeta Shneta.
Marcelino thotë se e përdor atë “për të luftuar nervozizmin ose për të më ndihmuar të fitoj vetëbesim para momenteve të rëndësishme si një intervistë pune, një prezantim apo edhe për të strukturuar mendimet kur ndihem më e pavendosur”.
Aranha shpjegon se disponueshmëria “e menjëhershme” e chatbot-it është një avantazh, pasi përdorimi i tij nuk kërkon “një takim”.
“Ashtu si shumë njerëz të gjeneratës sime, kur kam një problem, dua ta zgjidh atë menjëherë”, shton ai.
E pyetur për mundësinë që mjetet e inteligjencës artificiale të zëvendësojnë psikoterapinë, psikologia klinike Ana Rita Oliveira pranon se chatbot-et, në kontekste të caktuara, mund të ofrojnë një lloj mbështetjeje në mbledhjen e informacionit rreth menaxhimit të emocioneve.
Megjithatë, ajo vëren se “teknikat dhe strategjitë terapeutike janë të arritshme për të gjithë, ato janë vetëm një klikim larg, por në psikoterapi, ndryshimi bazohet në marrëdhënien midis pacientit dhe psikologut”.
Edhe pse Marcelino dhe Aranha përdorin ChatGPT për t’u përballur me disa sfida, të dy kanë edhe seanca terapie me një psikolog të çertifikuar dhe i përshkruajnë të dy përvojat si “krejtësisht të ndryshme”.
Aranha beson se ndryshimi kryesor është kontrolli, duke argumentuar se ai është më i aftë të kontrollojë “seancën” e mbajtur me chatbot-et.
“Rezultati i bisedës me ChatGPT varet gjithmonë nga mendimet tona, pra po flasim me dikë që thotë dhe bën atë që duam. Nga ana tjetër, një psikolog ka aftësinë të na kthejë mbrapsht, të na ndërpresë rrjedhën e mendimeve dhe të na e devijojë vëmendjen sa herë që dëshiron”, thotë ai.
Përdorimi në rritje i mjeteve të inteligjencës artificiale i ka shtyrë përdoruesit, veçanërisht të rinjtë, drejt vetëdiagnostikimit.
Vetë-diagnostikimi online nuk është diçka e re. Megjithatë, chatbot-et u lejojnë njerëzve të bëjnë pyetje në lidhje me simptomat, sëmundjet dhe trajtimet, me përgjigje të personalizuara që jepen brenda sekondave.
Oliveira, psikologia, thotë se disa nga pacientët e saj kanë mbërritur në seancat e psikoterapisë të bindur për diagnozën e tyre, pas një kërkimi online që kishin bërë vetë.
“Duhet të dimë si ta filtrojmë atë që lexojmë. Arritja e një diagnoze përfshin shumë më tepër sesa një proces kontrollimi të simptomave. Ai përfshin vlerësimin e dimensioneve të ndryshme të individit dhe kjo mund të kërkojë kontakt njerëzor”, thotë ajo.
Oliveira është skeptik ndaj rolit që inteligjenca artificiale mund të luajë në terapi, duke thënë se përdorimi i mjeteve të tilla “dëmton ekskluzivisht procesin terapeutik për pacientët” dhe “mund të çojë në diskreditimin e punës së psikologëve”.
“Vij në dyshim nëse kjo nevojë për mbështetje emocionale do të plotësohet ndonjëherë vetëm përmes inteligjencës artificiale. Nëse e kemi këtë nevojë, kjo ndodh sepse e ndiejmë këtë mungesë në marrëdhëniet që krijojmë në jetën tonë”, thotë ajo./Gazeta Shneta/