Një studim i ri ndërkombëtar ka zbuluar se rezistenca ndaj antibiotikëve nuk është më vetëm një problem i spitaleve apo komuniteteve njerëzore, por tashmë po përhapet edhe në oqeanet e botës.
Studiuesit kanë identifikuar gjene të rezistencës ndaj antibiotikëve në mijëra mostra të ujërave detare të mbledhura nga Oqeani Atlantik, Paqësor, Arktik dhe Indian, duke ngritur shqetësime të reja për përmasat globale të kësaj krize shëndetësore, shkruan Reuters, transmeton Gazeta Shneta.
Në studim u analizuan më shumë se 4 mijë mostra të marra nga zona të ndryshme detare në mbarë botën. Rezultatet treguan se gjenet që u mundësojnë baktereve t’u rezistojnë antibiotikëve gjenden tashmë në shumë ekosisteme oqeanike, përfshirë edhe rajone që ndodhen larg qendrave të mëdha urbane. Sipas studiuesve, kjo tregon se ndotja e shkaktuar nga aktiviteti njerëzor po ndikon në përhapjen e rezistencës bakteriale në shkallë globale.
Shkencëtarët besojnë se ujërat e ndotura, mbetjet industriale, aktivitetet bujqësore dhe përdorimi i tepruar i antibiotikëve tek njerëzit dhe kafshët po kontribuojnë në shpërndarjen e këtyre gjeneve në mjedis. Kur bakteret rezistente arrijnë në lumenj dhe më pas në dete, ato mund të përhapen në ekosisteme të ndryshme dhe të transferojnë gjenet e tyre tek mikroorganizma të tjerë.
Rezistenca antimikrobike ndodh kur bakteret, viruset, kërpudhat ose parazitët evoluojnë dhe bëhen të aftë t’i mbijetojnë trajtimeve që dikur i shkatërronin. Si pasojë, infeksionet bëhen më të vështira për t’u trajtuar, rritet rreziku i komplikimeve dhe zgjatet koha e shërimit. Në rastet më të rënda, pacientët mund të mbeten pa alternativa efektive trajtimi.
Ekspertët e konsiderojnë rezistencën ndaj antibiotikëve si një nga kërcënimet më të mëdha për shëndetin publik në shekullin XXI. Sipas vlerësimeve ndërkombëtare, miliona vdekje çdo vit lidhen drejtpërdrejt ose tërthorazi me infeksionet e shkaktuara nga mikroorganizma rezistentë ndaj barnave. Nëse trendi aktual vazhdon, shumë procedura mjekësore rutinë, përfshirë operacionet, trajtimet e kancerit dhe transplantet e organeve, mund të bëhen më të rrezikshme për shkak të infeksioneve që nuk mund të trajtohen lehtësisht.
Zbulimi i gjeneve të rezistencës në oqeane tregon se problemi nuk kufizohet vetëm në mjediset spitalore. Studiuesit theksojnë se mjedisi natyror mund të shërbejë si rezervuar dhe pikë shpërndarjeje për bakteret rezistente, duke e bërë luftën kundër rezistencës antimikrobike edhe më komplekse.
Përballë këtij kërcënimi në rritje, Organizata Botërore e Shëndetësisë (OBSH) ka miratuar së fundmi një plan të ri global për periudhën 2026–2036. Plani synon të përshpejtojë kërkimin dhe zhvillimin e antibiotikëve të rinj, të përmirësojë monitorimin e rezistencës antimikrobike dhe të promovojë përdorimin më racional të antibiotikëve në mjekësi dhe bujqësi.
Ekspertët theksojnë se lufta kundër “superbaktereve” kërkon bashkëpunim ndërkombëtar dhe masa të koordinuara. Ata bëjnë thirrje për uljen e përdorimit të panevojshëm të antibiotikëve, përmirësimin e sistemeve të trajtimit të ujërave të ndotura dhe forcimin e monitorimit të mjedisit për të kufizuar përhapjen e rezistencës bakteriale.
Studimi i ri përforcon shqetësimet se rezistenca ndaj antibiotikëve është tashmë një problem global që prek jo vetëm njerëzit dhe kafshët, por edhe ekosistemet natyrore të planetit. Shkencëtarët paralajmërojnë se pa veprime të shpejta dhe të koordinuara, ndikimi i kësaj krize mund të bëhet gjithnjë e më i vështirë për t’u kontrolluar në dekadat e ardhshme. /Gazeta Shneta/