Shkencëtarët kanë sugjeruar prej kohësh se ekziston një lidhje midis sëmundjes së Parkinsonit dhe zorrëve.
Një studim i ri shpjegon pse ky çrregullim neurodegjenerativ mund të fillojë në zorrë vite përpara se të shfaqen simptomat e para neurologjike, shkruan Health News përcjell Gazeta Shneta.
Teoria se sëmundja e Parkinsonit mund të fillojë në zorrë u prezantua për herë të parë 20 vjet më parë.
Që atëherë, provat e lidhjes midis të dyjave janë shfaqur: sipas një studimi të madh të vitit 2021, pacientët me Parkinson kanë çekuilibër në mikrobiomën e zorrëve, siç janë patogjenët e tepërt dhe speciet që lidhen me inflamacionin. Një tjetër hulumtim i fundit ka identifikuar baktere specifike të zorrëve që mund të shkaktojnë sëmundjen e Parkinsonit.
Studiuesit në Qendrën Mjekësore të Universitetit të Kolumbisë Irving (CUIMC) kanë treguar më parë se një përgjigje autoimune mund të luajë një rol në zhvillimin e sëmundjes.
Në pacientët me Parkinson, një proteinë e quajtur alfa-sinukleinë paloset gabimisht, grumbullohet brenda neuroneve dhe ngadalë helmon qelizat. Pjesë të vogla të alfa-sinukleinës së palosur gabimisht gjithashtu mund të shfaqen në pjesën e jashtme të neuroneve, duke i bërë ato të prekshëm ndaj sulmeve nga sistemi imunitar, i cili mund të imponojë dëmtim më akut te neuronet sesa depozitat e brendshme të proteinës.
Ndërsa gjaku i pacientëve me Parkinson shpesh përmban qeliza imune që janë të përgatitura për të sulmuar neuronet, mbetet e paqartë se ku dhe kur po e bëjnë këtë.
Në studimin e ri që u shfaq në revistën “Neuron”, studiuesit e CUIMC, në bashkëpunim me imunologët në Institutin e Imunologjisë La Jolla, ekzaminuan pse një reagim imunitar ndaj alfa-sinukleinës mund të çojë në zhvillimin e sëmundjes.
Së pari, ata zhvilluan minjë të aftë për të shfaqur pjesë të alfa-sinukleinës të palosura gabimisht në sipërfaqet e qelizave, pasi minjtë normalë nuk e kanë këtë aftësi. Më pas, ata injektuan minjtë me alfa-sinukleinë dhe monitoruan ndryshimet në tru dhe zorrë.
Megjithëse nuk u vërejtën asnjë shenjë që i ngjan sëmundjes së Parkinsonit në tru, një sulm imun ndaj neuroneve në zorrë shkaktoi kapsllëk dhe probleme të tjera gastrointestinale. Shumica e pacientëve me Parkinson përjetojnë simptoma të ngjashme vite përpara se të diagnostikohen me sëmundjen.
“Kjo tregon se një reagim autoimun mund të çojë në atë që duket të jetë fazat e hershme të Parkinsonit dhe është një mbështetje e fortë që Parkinson është pjesërisht, një sëmundje autoimune.”
– David Sulzer, Ph.D. në CUIMC dhe autor i studimit
Studiuesit shpresojnë se gjetjet mund të hapin rrugën për zbulimin e hershëm të sëmundjes së Parkinsonit. Kjo mund të ndihmojë potencialisht për të ndërprerë një përgjigje imune në zorrë për të parandaluar një sulm të mëvonshëm në neuronet e trurit dhe si rezultat, sëmundjen e Parkinsonit.
Shkaqet e sëmundjes së Parkinsonit nuk janë kuptuar mirë, por shkencëtarët mendojnë se mund të jetë një kombinim i moshës, faktorëve gjenetikë dhe mjedisorë.
Sipas Fondacionit të Parkinsonit, shenjat e hershme të sëmundjes përfshijnë:
– Dridhje e përgjithshme ose një dridhje e lehtë në gisht, gishtin e madh, dorë ose mjekër.
– Ndryshime në shkrimin e dorës, të tilla si përmasa më të vogla të shkronjave dhe fjalët që grumbullohen së bashku.
– Humbja e nuhatjes që nuk shkaktohet nga ftohja, gripi apo hunda e zënë.
– Probleme me gjumin, duke përfshirë lëvizjet e papritura gjatë gjumit.
– Ngurtësi në trup, krahë ose këmbë, si dhe dhimbje në shpatull ose ijë.
– Kapsllëku, edhe nëse pini mjaftueshëm ujë, ndiqni një dietë të pasur me fibra dhe nuk merrni ilaçe që shkaktojnë probleme me lëvizjet e zorrëve.
– Ndryshime në zë, pasi bëhet shumë i butë ose i ngjirur. /Gazeta Shneta/