Një grup shkencëtarësh brazilianë ka arritur të krijojë atlasin e parë qelizor për displazinë fokale kortikale (FCD), një malformacion i trurit që shkakton epilepsi rezistente ndaj trajtimit me barna. Ky zbulim konsiderohet një hap i rëndësishëm për kërkimet në fushën e neuroshkencës dhe mund të çojë në zhvillimin e trajtimeve më të avancuara për këtë gjendje komplekse.
Sipas studimit të publikuar në revistën iScience, kërkuesit përdorën një teknikë të avancuar të sekuencimit qelizor për të analizuar mbi 61,000 qeliza nga pacientët me FCD dhe nga individë të shëndetshëm. Kjo analizë mundësoi identifikimin e nënpopullatave të qelizave të lidhura me sëmundjen, përfshirë neuronët dismorfikë, të cilët janë përgjegjës për sinapset e çrregullta që shkaktojnë krizat epileptike transmeton GazetaShneta.
“Arritëm të marrim një pamje të hollësishme të malformacionit cerebral dhe zbuluam ndryshime të thella qelizore, përfshirë humbjen e neuronëve në shtresat e sipërme të korteksit dhe praninë e mikroglialëve të zgjeruar të lidhur me inflamacionin,” tha Diogo Veiga, biolog kompjuterik dhe autor kryesor i studimit.
Epilepsia që shfaqet në rastet e FCD është shpesh e pashërueshme me barna. Pacientët mund të përjetojnë deri në 50 kriza në ditë, të shoqëruara me humbje të vetëdijes dhe rrëzime. Kur terapia farmaceutike dështon, operacioni është opsioni i vetëm, por ai bart rreziqe serioze për dëmtimin e funksioneve si shikimi, dëgjimi dhe të folurit.
Një zbulim tjetër i rëndësishëm ishte identifikimi i dy nënpopullatave të mikroglialëve, të quajtur CD74+ dhe CD83+, të cilët lidhen me aktivizimin imunitar dhe neuroinflamacionin. Këto të dhëna mund të hapin rrugën për terapi të reja që synojnë qelizat inflamatore përgjegjëse për zhvillimin e krizat epileptike.
Puna kërkimore nisi në vitin 2021 dhe është prezantuar në disa konferenca ndërkombëtare, përfshirë Simpoziumin Latin-Amerikan të Human Cell Atlas në vitin 2024. Studiuesit theksojnë se ky atlas qelizor mund të shërbejë si bazë për kërkime të mëtejshme mbi trajtimin e çrregullimeve neurologjike dhe malformacioneve cerebrale./GazetaShneta/