Hulumtimet e reja e lidhin kapsllëkun me një rrezik më të lartë të rënies njohëse. Në një seri studimesh të reja, studiuesit hetuan lidhjen midis kapsllëkut dhe rënies njohëse.
Ata zbuluan se një lëvizje e zorrëve çdo 3 ditë ose më rrallë lidhet me nivele më të larta të rënies njohëse së bashku me disa ndryshime në mikrobiomën e zorrëve. Studime të mëtejshme nevojiten për të parë se si këto gjetje mund të informojnë trajtimet dhe strategjitë e parandalimit për rënien njohëse, shkruan Medical News, transmeton Gazeta Shneta.
Rreth 16% i popullsisë globale përjeton kapsllëk. Faktorët e rrezikut për kapsllëk përfshijnë nivele të ulëta të aktivitetit fizik, gjininë femërore, vendndodhjen e banimit dhe gjendjet mjekësore, duke përfshirë depresionin, hemorroidet dhe disa kushte kardiovaskulare, gastrointestinale dhe muskuloskeletore. Kapsllëku kronik ndodh kur një person ka më pak se një lëvizje të zorrëve çdo 3 ose më shumë ditë. Ai ka qenë i lidhur me kushte të ndryshme shëndetësore, duke përfshirë ankthin dhe depresionin.
Studimet tregojnë se kapsllëku është një ndërlikim i zakonshëm i kushteve neurologjike, siç është sëmundja e Parkinsonit, dhe se është i lidhur me përparimin më të shpejtë të sëmundjes Alzheimer.
Të kuptuarit e më shumë rreth asaj se si kapsllëku ndikon në sistemin neurologjik – dhe trurin dhe njohjen si rrjedhojë – mund të ndihmojë zhvillimin e trajtimeve dhe strategjive parandaluese për rënien njohëse dhe kushtet e lidhura me to. Kohët e fundit, studiuesit hetuan lidhjen midis kapsllëkut dhe rënies njohëse. Ata zbuluan se lëvizjet e zorrëve çdo 3 ditë ose më rrallë lidheshin me një shans 73% më të lartë të rënies subjektive njohëse.
Studimet u prezantuan në Konferencën Ndërkombëtare të Shoqatës së Alzheimerit në Amsterdam, Holandë dhe në internet.
Kapsllëku lidhet me 3 vjet plakje shtesë
Për studimin, studiuesit shqyrtuan të dhëna nga 112,753 burra dhe gra. Të dhënat përfshinin informacion mbi frekuencën e lëvizjes së tyre të zorrëve midis 2012 dhe 2013 së bashku me vetëvlerësimet e funksionit njohës midis 2014 dhe 2017.
Një nëngrup prej 12,696 pjesëmarrësish iu nënshtruan gjithashtu testimit neuropsikologjik nën mbikëqyrjen e studiuesve. Më tej, pjesëmarrësit dhanë mostra jashtëqitjeje për të vlerësuar nivelet e baktereve të ndryshme. Në fund të fundit, studiuesit zbuluan se njerëzit që kishin një lëvizje të zorrëve çdo 3 ose më shumë ditë kishin njohje dukshëm më të keqe – ekuivalente me 3 vjet plakje shtesë – sesa ata që kishin një lëvizje të zorrëve në ditë.
Ata gjithashtu kishin një rrezik 73% më të lartë të rënies subjektive njohëse dhe më pak mikrobe që prodhojnë butyrate, një shënues i baktereve të shëndetshme që ndihmojnë në tretjen e fibrave dietike.
Studiuesit zbuluan më tej se ata që kishin më shumë se dy lëvizje të zorrëve në ditë kishin një rrezik paksa të rritur të rënies njohëse dhe prireshin të kishin më shumë specie pro-inflamatore në mikrobiomën e tyre.
Studiuesit arritën në përfundimin se lëvizjet më pak të shpeshta të zorrëve lidhen me funksionin më të keq njohës dhe se kjo lidhje mund të shpjegohet nga ndryshimet në mikrobiomën e zorrëve.
Disa baktere të zorrëve lidhen me rënien njohëse
Dy studime të tjera të fundit hetuan më tej bakteret specifike të zorrëve të lidhura me rritjen e rrezikut të demencës, si dhe cilat baktere të zorrëve mund të jenë neuroprotektive. Në studimin e parë, studiuesit vlerësuan të dhënat nga 140 individë të shëndetshëm njohës me një moshë mesatare 56 vjeç. Të dhënat përfshinin mostra fekale dhe masa të biomarkerëve të proteinave të Alzheimerit, amiloid dhe tau nga skanimet e trurit PET.
Ata zbuluan se nivelet më të larta të amiloidit dhe tau ishin të lidhura me nivele më të ulëta të baktereve të zorrëve Butyricicoccus dhe Ruminococcus dhe sasi më të larta të Cytophaga dhe Alistipes. Ata vunë re se Butyricicoccus dhe Ruminococcus mund të kenë efekte neuroprotektive.
Në një njoftim për shtyp, studiuesit sugjeruan se reduktimi i disa baktereve mund të rrisë përshkueshmërinë e zorrëve dhe transportin e disa metabolitëve në tru, gjë që mund të rrisë grumbullimin e proteinave amiloid-beta dhe tau.
Ata thanë se një hap tjetër për kërkimin do të ishte testimi nëse futja, rritja ose zvogëlimi i mikrobeve të caktuara të zorrëve mund të ndryshojnë në mënyrë të dobishme nivelet e amiloidit dhe tau. Nëse po, kjo mund të ndihmojë në identifikimin e qasjeve të reja terapeutike të mundshme për Alzheimer.
Në studimin e dytë, studiuesit ekzaminuan mostrat e fekaleve dhe rezultatet e testeve njohëse nga 1014 pjesëmarrës me një moshë mesatare 52 vjeç. Ata e ndanë grupin në grupe sipas rezultateve të testit të tyre njohës dhe krahasuan ata që shënuan në 20% më të ulët me ata që shënuan më të lartët.
Në fund të fundit, ata zbuluan se individët me aftësitë më të dobëta njohëse kishin nivele më të ulëta të Clostridium dhe Ruminococcus dhe nivele më të larta të Alistipes dhe Pseudobutyrivibrio sesa pjesëmarrësit e tjerë. Studiuesit vunë në dukje se nevojiten më shumë kërkime për të kuptuar më mirë efektet e mundshme neuroprotektive të këtyre baktereve. Megjithatë, ata shtuan se në të ardhmen, mund të jetë e mundur të manipulohet bollëku i tyre përmes dietës dhe prebiotikëve për të ruajtur shëndetin e trurit dhe funksionin kognitiv./Gazeta Shneta/