Vaksinat janë ende në zhvillim të hershëm, por nëse testet janë të suksesshme, ato mund të ndihmojnë në parandalimin e një prej formave më të zakonshme të kancerit për gratë.
Shkencëtarët në Universitetin e Oksfordit po punojnë për vaksinën e parë në botë kundër kancerit të vezoreve, duke synuar parandalimin e sëmundjes që vret rreth 26,000 gra në Bashkimin Evropian çdo vit.
Vaksina, e quajtur OvarianVax, do të trajnojë sistemin imunitar për të njohur dhe luftuar kundër fazave më të hershme të kancerit ovarian, një nga format më të zakonshme të kancerit tek gratë, i cili shpesh nuk zbulohet deri në një fazë të mëvonshme kur është më e vështirë për t’u trajtuar, shkruan Euronews, transmeton Gazeta Shneta.
Vaksina do të synohet për gratë me mutacione gjenetike që mund të rrisin rrezikun e kancerit ovarian.
Disa gra me këto mutacione zgjedhin kirurgjinë për të hequr vezoret dhe tubat fallopiane në përpjekje për të parandaluar kancerin, megjithëse kjo i bën ato të paaftë të kenë fëmijë.
“Ne kemi nevojë për strategji më të mira për të parandaluar kancerin ovarian”, tha në një deklaratë Dr Ahmed Ahmed, një onkolog gjinekologjik i Oksfordit dhe kreu i projektit OvarianVax.
“Të mësosh sistemin imunitar të njohë shenjat e hershme të kancerit është një sfidë e vështirë”, shtoi ai.
“Por ne tani kemi mjete shumë të sofistikuara, të cilat na japin njohuri reale se si sistemi imunitar e njeh kancerin ovarian”, u shpreh ai.
Ekipi i Ahmedit do të përpiqet të përcaktojë se sa mirë sistemi imunitar njeh proteina të ndryshme në sipërfaqen e qelizave të kancerit ovarian dhe do të bëjë teste laboratorike për të matur se sa efektivisht vaksina mund të vrasë organoidet, të cilat janë modele të vogla kanceri të rritura nga indet tumorale të marra nga pacientët.
Nëse këto teste të hershme janë të suksesshme, studiuesit do të ecin përpara me provat klinike për të testuar se sa mirë funksionon vaksina te njerëzit.
Projekti mund të çojë në “zbulime thelbësore në laborator, të cilat do të realizojnë ambiciet tona për të përmirësuar mbijetesën e kancerit ovarian”, tha në një deklaratë Michelle Mitchell, shefe ekzekutive e organizatës jofitimprurëse Cancer Research UK.
Cancer Research UK do të financojë kërkimin OvarianVax me deri në 600,000 £ (719,960 €) dhe paralajmëroi se mund të duhen ende “shumë vite” përpara se vaksinat të jenë të disponueshme për pacientët.
Më shumë vaksina kundër kancerit janë në rrugë e sipër
Vaksinat për parandalimin e formave të tjera të kancerit mund të arrijnë edhe tek pacientët në vitet e ardhshme.
Në mars, për shembull, shkencëtarët e Oksfordit njoftuan se po punonin për një vaksinë për kancerin e mushkërive , duke përdorur teknologji të ngjashme të përdorur për të zhvilluar vaksinën e tyre COVID-19 me prodhuesin e ilaçeve AstraZeneca.
Ndërkohë, vaksina e papillomavirusit njerëzor (HPV) mund të eliminojë pothuajse kancerin e qafës së mitrës në gjeneratën e ardhshme.
Që kur Skocia nisi fushatën e saj të imunizimit ndaj HPV në vitin 2008, për shembull, nuk ka pasur asnjë rast të kancerit të qafës së mitrës në mesin e grave që ishin vaksinuar plotësisht në moshën 12 ose 13 vjeç.
Vaksinat mund të vijnë gjithashtu për të trajtuar njerëzit që tashmë kanë kancer. Shërbimi Shëndetësor Kombëtar i Mbretërisë së Bashkuar (NHS) po kryen një provë klinike për të testuar vaksinat e personalizuara që synojnë mutacionet specifike të mijëra pacientëve me kancer.
Për atë studim, pacientëve u hiqen tumoret gjatë operacionit përpara se të marrin një vaksinë të personalizuar që studiuesit shpresojnë se do të nxisë një përgjigje imune për të njohur dhe shkatërruar çdo qelizë kanceroze të mbetur. /Gazeta Shneta/