Shërbimet thelbësore shëndetësore në vendet me të ardhura të ulëta dhe të mesme po ndërpriten rëndë, pasi ndihma e jashtme shëndetësore parashikohet të bjerë me 30% deri në 40% në vitin 2025 krahasuar me vitin 2023, paralajmëroi të hënën Organizata Botërore e Shëndetësisë (OBSH).
Në udhëzimet e saj të reja për të ndihmuar qeveritë të reagojnë ndaj krizës, OBSH tha se shkurtimet e mprehta dhe të papritura të fondeve po e zvogëlojnë aksesin në kujdesin e nënës, vaksinimet, mbikëqyrjen e sëmundjeve dhe përgatitjen për emergjenca deri në 70% në disa vende, sipas të dhënave të anketës së mbledhura këtë mars.
Të dhënat nga 108 vende treguan se mbi 50 vende kanë raportuar gjithashtu humbje vendesh pune midis punonjësve të shëndetësisë dhe ndërprerje të programeve të trajnimit.
“Shkurtimet e papritura dhe të paplanifikuara të ndihmës kanë goditur rëndë shumë vende, duke kushtuar jetë njerëzish dhe duke rrezikuar përfitimet e fituara me mund në shëndetësi”, tha Drejtori i Përgjithshëm i OBSH-së, Tedros Adhanom Ghebreyesus. “Por në krizë qëndron një mundësi për vendet që të kalojnë nga varësia nga ndihma drejt një vetëmbështetjeje të qëndrueshme, bazuar në burimet e brendshme.”
Sipas OBSH-së, shkurtimet e financimit të këtij viti kanë përkeqësuar vitet e sfidave të vazhdueshme të financimit të shëndetësisë për vendet, duke përfshirë rritjen e barrës së borxhit, inflacionin, pasigurinë ekonomike, shpenzimet e larta nga xhepi, mungesën e financimit sistemik të buxhetit dhe varësinë e madhe nga ndihma e jashtme.
Agjencia i nxiti politikëbërësit ta bëjnë shëndetin një përparësi politike dhe fiskale në buxhetet qeveritare edhe gjatë kohërave të krizës, “duke i parë shpenzimet për shëndetësi jo thjesht si një kosto që duhet të përmbahet, por si një investim në stabilitetin shoqëror, dinjitetin njerëzor dhe qëndrueshmërinë ekonomike”, shkruan AA.
Udhëzimet e vendeve kërkuan të prioritizonin shërbimet shëndetësore të aksesueshme nga më të varfrit, të mbronin buxhetet shëndetësore dhe shërbimet thelbësore shëndetësore, të përmirësonin efikasitetin përmes prokurimit më të mirë, të ulnin shpenzimet e përgjithshme dhe blerjet strategjike, të përdornin vlerësimet e teknologjisë shëndetësore për të prioritizuar shërbimet dhe produktet që kanë ndikimin më të madh në shëndet për çdo dollar të shpenzuar.
OBSH-ja tha se vende të tilla si Nigeria, Kenia, Afrika e Jugut, Gana dhe Uganda kanë ndërmarrë tashmë hapa për të rritur buxhetet e shëndetësisë dhe për të reformuar sistemet e financimit.