Numri i rasteve të fruthit u rrit me 20% në mbarë botën në vitin 2023 krahasuar me vitin 2022, sipas një raporti nga Organizata Botërore e Shëndetësisë (OBSH) dhe Qendrat për Kontrollin dhe Parandalimin e Sëmundjeve (CDC).
Një deklaratë në lidhje me raportin ia atribuoi rritjen “mbulimit joadekuat të imunizimit” tek popullata, shkruan burimi Very Well Health përcjell Gazeta Shneta.
“Vaksina e fruthit ka shpëtuar më shumë jetë se çdo vaksinë tjetër në 50 vitet e fundit”, tha në deklaratë Tedros Adhanom Ghebreyesus, PhD, drejtori i përgjithshëm i OBSH-së. “Për të shpëtuar edhe më shumë jetë dhe për të ndaluar këtë virus vdekjeprurës që të mos dëmtojë më të rrezikuarit, ne duhet të investojmë në imunizimin për çdo person, pavarësisht se ku jeton”, tha ai.
Fruthi u shpall i eliminuar në Shtetet e Bashkuara në vitin 2000, por shpërthimet kanë vazhduar të shfaqen. Deri më tani këtë vit, SHBA ka parë 277 raste të fruthit, shumica e të cilave u shoqëruan me 16 shpërthime. Ekspertët paralajmërojnë se rënia e shkallës së vaksinimit mund t’i lërë disa komunitete amerikane të cenueshme ndaj kësaj sëmundje shumë ngjitëse dhe potencialisht fatale.
Pse ka rëndësi shpërthimi i fruthit jashtë vendit në SHBA
Fruthi është një nga sëmundjet më ngjitëse njerëzore të njohura, sipas CDC. Në komunitetet ku më pak se 95% janë të vaksinuar, një person me fruth mund të infektojë një duzinë të tjerë.
Në vitin 2023, rreth 107,500 njerëz vdiqën nga fruthi, ku shumica e vdekjeve ndodhen te fëmijët më të vegjël se 5 vjeç. Kjo përfaqëson një rënie të lehtë të vdekjeve në krahasim me vitet e mëparshme. Deklarata e CDC/OBSH thekson se kjo ka të ngjarë sepse rritja e rasteve është në zonat ku fëmijët me fruth kanë akses në shërbime më të mira ushqimore dhe shëndetësore dhe kështu kanë më pak gjasa të vdesin nga sëmundje.
Megjithatë, njerëzit që i mbijetojnë fruthit janë në rrezik për probleme serioze shëndetësore dhe ndonjëherë gjatë gjithë jetës, si verbëria, pneumonia dhe ënjtja e trurit.
Fruthi është një virus respirator që përhapet përmes kollitjes, teshtitjes ose duke prekur sipërfaqet e kontaminuara nga dikush me fruth.
Simptomat fillestare zakonisht i ngjajnë ftohjes së zakonshme – kollë, rrjedhje hundësh, ethe dhe sy të skuqur ose të përlotur. Një skuqje e plotë e trupit zakonisht shfaqet tre deri në pesë ditë më vonë.
Rreth një në pesë persona të pavaksinuar në SHBA me fruth do të shtrohen në spital. Në raste të rralla, veçanërisht te fëmijët më të vegjël se 5 vjeç, infeksionet e rënda mund të çojnë në vdekje.
CDC rekomandon që fëmijët të marrin dy doza të vaksinës MMR, duke filluar me dozën e parë në moshën 12 deri në 15 muaj dhe dozën e dytë në moshën 4 deri në 6 vjeç. /Gazeta Shneta/