Shkencëtarët nga University of Sheffield kanë zhvilluar një metodë të re që lejon të zbulojnë hormonet riprodhuese, estrogjenin, progesteronin dhe testosteronin, në skelete njerëzore që janë deri në 1,000 vjet të vjetër.
Ky zhvillim mund të ndryshojë mënyrën se si arkeologët studiojnë historinë e grave dhe reproduksionin në të kaluarën, shkruan White Rose Research, transmeton Gazeta Shneta.
Studimi, i publikuar më 2 tetor 2025 në Journal of Archaeological Science, tregon se metoda mund t’u ndihmojë arkeologëve të përcaktojnë nëse një grua ishte shtatzënë në momentin e vdekjes ose nëse kishte lindur kohët e fundit. Analizat u kryen në mostra të kockave, dhëmbëve dhe kalkulusit dentar të individëve të lashtë.
Rezultatet treguan se nivelet e larta të progesteronit u zbuluan tek një femër që besohet të ishte shtatzënë në kohën e vdekjes. Ky lloj analizash mund t’u japë studiuesve informacione të sakta mbi statusin riprodhues dhe shëndetin e grave në popullsitë historike.
Autorët e studimit theksojnë se kjo metodë është një hap i madh përpara në arkeologjinë bio-molekulare, duke i dhënë mundësi shkencëtarëve të kuptojnë më mirë jetën dhe shëndetin e grave në të kaluarën, diçka që nuk ishte e mundur më parë./ Gazeta Shneta/