Vdekjet nga sëmundjet e mëlçisë të lidhura me alkoolin po rriten — dhe po rriten më shpejt në disa grupe, duke përfshirë gratë, të rinjtë dhe njerëzit indigjenë, tregon një studim i ri.
Midis viteve 2018 dhe 2022, vdekjet nga sëmundja e mëlçisë e lidhur me alkoolin (ALD) u rritën me gati 9% në vit, krahasuar me 3.5% në vit midis viteve 2006 dhe 2018, sipas një studimi.
Ekspertët thonë se rritja ka të ngjarë t’i atribuohet konsumit më të lartë të alkoolit gjatë pandemisë COVID-19 – si dhe problemeve të tjera shëndetësore afatgjata si mbipesha dhe presioni i lartë i gjakut.
“Kjo i shton shifrat asaj që po shohim në spital, në klinikë”, tha Dr. Brian Lee, specialist i mëlçisës, shkruan HealthDay, transmeton Gazeta Shneta.
Studimi përdori certifikata vdekjeje nga e gjithë SHBA-ja për të ndjekur vdekjet nga hepatiti dhe cirroza e lidhur me alkoolin, dy sëmundje shumë serioze të mëlçisë.
Ndërsa burrat ende kishin numrin më të lartë të vdekjeve — 17 për 100,000 njerëz — shkalla e vdekshmërisë së grave u rrit më shpejt. Në vitin 2022, 8 nga çdo 100,000 gra vdiqën nga ALD, nga 3 për 100,000 gjatë periudhës së studimit. Shkalla e vdekshmërisë së grave u rrit me rreth 4.3% çdo vit, pothuajse dyfishi i shkallës së burrave.
Komunitetet indigjene u goditën më rëndë. Midis të rriturve indianë amerikanë dhe vendas të Alaskës, vdekjet nga cirroza arritën në 33 për 100,000 njerëz në vitin 2022, më e larta nga të gjitha grupet racore dhe etnike të studiuara.
Vdekjet nga hepatiti u dyfishuan në ato grupe nga viti 2010 deri në vitin 2022, raportoi STAT News.
“Pandemia vetë u vu nën kontroll, por pabarazitë që erdhën me të vazhduan dhe mbetën gjallë”, tha Dr. Nasim Maleki, një profesor i psikiatrisë në Shkollën Mjekësore të Harvardit, i cili shqyrtoi gjetjet.
Njerëzit midis moshës 25 dhe 44 vjeç patën rritjen më të madhe vjetore të vdekjeve nga hepatiti i lidhur me alkoolin midis viteve 1999 dhe 2022. Kjo gjendje mund të shfaqet shpejt dhe të çojë në simptoma si lodhje, verdhëz (zverdhje e lëkurës ose syve) dhe dhimbje të mëlçisë – madje edhe tek njerëzit që nuk kanë pirë shumë kohë.
Ekspertët shqetësohen se efektet e plota të pirjes së alkoolit nga pandemia mund të mos shihen për shumë vite.
“Cirroza e lidhur me alkoolin kërkon kohë për t’u zhvilluar. Pra, mund të mos e shohim shkallën e vërtetë të pasojave deri pas pesë, ndoshta 10 vitesh, gjë që është shumë shqetësuese”, tha Dr. Robert Wong, specialist i mëlçisë në Universitetin e Stanfordit.
Një arsye pse gratë mund të preken më shumë është mënyra se si trupi përpunon alkoolin.
Biologjikisht, gratë cisgender janë më pak të afta të tretin alkoolin sesa burrat cisgender. Kjo do të thotë që edhe pak alkool mund të ketë një ndikim më të madh në organet e tyre me kalimin e kohës.
Kjo është arsyeja pse udhëzimet aktuale federale sugjerojnë që gratë të mos pinë më shumë se një pije në ditë, ndërsa burrat mund të pinë deri në dy.
“Do të habiteni se sa të tronditur janë njerëzit kur dëgjojnë se pirja e më shumë se dy pijeve në ditë, për shembull, konsiderohet pirje e tepërt sipas përkufizimeve federale”, shpjegoi Lee.
Në vitin 2021, më shumë se 12,000 vdekje nga “cirroza e mëlçisë e paspecifikuar” u shkaktuan nga pirja e tepërt e alkoolit, megjithëse kjo mund të mos ketë qenë e qartë nga certifikatat e vdekjes, tha Marissa Esser, e cila drejtoi programin e alkoolit në Qendrat e SHBA-së për Kontrollin dhe Parandalimin e Sëmundjeve (CDC) derisa u mbyll më herët nga administrata Trump këtë vit.
Shoqata Mjekësore Amerikane kohët e fundit doli në mbështetje të përpjekjeve të reja për të edukuar njerëzit se si alkooli rrit rrezikun e kancerit të gjirit.
Grupi po bën thirrje gjithashtu për etiketim më të mirë në enët e alkoolit për t’i bërë rreziqet më të qarta.
Disa studime sugjerojnë se përdorimi i alkoolit ka rënë pak pasi arriti kulmin në vitin 2020, ndërsa bisedat rreth pirjes së alkoolit janë rritur. Megjithatë, është e paqartë nëse kjo rënie do të çojë në më pak vdekje në të ardhmen.
ALD mbetet arsyeja kryesore për transplantet e mëlçisë në SHBA, dhe hepatiti i lidhur me alkoolin është arsyeja më e shpejtë në rritje pse njerëzit kanë nevojë për një të tillë./Gazeta Shneta/