Ursula von der Leyen po kërkon një mandat të dytë si kryetare e Komisionit Evropian. Kur Evropa të votojë për një Parlament të ri në qershor, rezultati do të ndikojë indirekt në emërimin e një presidenti të ri të Komisionit.
Pas pesë vitesh në këtë rol, politikania gjermane Ursula von der Leyen po vendos sërish kapelen e saj në ring, duke shpresuar të mbajë titullin e saj si kryetare e krahut ekzekutiv të BE-së. Duke pasur parasysh kontekstin më të gjerë të mandatit të saj, Von der Leyen po e përfundon këtë pjesë me një trashëgimi të rëndësishme.
Rrallëherë një shef i Komisionit ka përballuar një seri të tillë sfidash, veçanërisht pandeminë COVID-19, pushtimin e Ukrainës nga Rusia dhe rritjen e inflacionit që shkaktuan këto dy ngjarje. Ndërsa politika monetare vjen nga Banka Qendrore Evropiane, Komisioni ka një dorë në çështjet ekonomike, duke formuar politika që synojnë të nxisin rritjen.
Rritja, thelbësore për ruajtjen e standardeve të mira të jetesës, aktualisht është në stanjacion në BE. Mirëpo, jo vetëm kjo. Tani një skandal ka tronditur Brukselin, që mesa duket do ta vërë në pikëpyetje mandatin e dytë të politikanes gjermane.
Presidentja e Komisionit Evropian Ursula von der Leyen e gjen veten të përfshirë në një çështje të madhe ligjore, pasi prokurorët e lartë evropianë hetojnë akuzat për shkelje në lidhje me negociatat për vaksinat.
Hetimi, i kryesuar nga Zyra e Prokurorit Publik Evropian (EPPO), vërtitet rreth përfshirjes së pretenduar të von der Leyen në negociatat me CEO të Pfizer, Albert Bourla, gjatë pikut të pandemisë Covid -19. Hetimi, i cili fillimisht u hap nga autoritetet gjyqësore belge në vitin 2023 pas një ankese penale, tani është përshkallëzuar me marrjen e përgjegjësisë nga EPPO.
Lajmi se EPPO tani po heton rastin rrezikon të vendosë një shqyrtim të mëtejshëm mbi rolin e presidentit të Komisionit në marrëveshjen e mega vaksinës, e cila kishte një vlerë të vlerësuar prej mbi 20 miliardë euro. EPPO drejton hetime pan-evropiane për krimet financiare dhe teorikisht mund të konfiskojë telefona dhe materiale të tjera përkatëse nga zyrat e Komisionit ose në vende të tjera në Evropë, si Gjermania e lindjes së von der Leyen.
Akuzat
Hungaria e Viktor Orban tani i është bashkuar çështjes së profilit të lartë me një ankesë në lidhje me rolin e presidentit të Komisionit në negociatat për vaksinat gjithashtu, sipas dy personave të brendshëm me njohuri për këtë çështje. Rasti pretendon “ndërhyrje në funksionet publike, shkatërrimin e SMS-ve, korrupsionin dhe konfliktin e interesit”, sipas dokumenteve ligjore dhe një zëdhënësi nga zyra e prokurorit të Liezhit.
Ndërsa ende nuk është ngritur asnjë akuzë, serioziteti i akuzave hedh një hije mbi udhëheqjen e von der Leyen. Ankesa, e paraqitur fillimisht nga lobisti belg Frédéric Baldan, “mori zë” pasi më vonë u mbështet nga qeveritë hungareze dhe polake. Rasti, i quajtur “Pfizergate”, përqendrohet rreth shkëmbimeve të supozuara të mesazheve me tekst midis von der Leyen dhe Bourla gjatë negociatave për prokurimin e vaksinave të BE-së, duke ngritur pyetje rreth transparencës dhe llogaridhënies.
Rreziqet
“New York Times”, e cila zbuloi së pari ekzistencën e tyre, ka ndërmarrë veprime ligjore kundër Komisionit pasi ai refuzoi të zbulonte përmbajtjen e tyre. Beteja ligjore shton presionin e mëtejshëm mbi von der Leyen dhe Komisionin, pasi ata përballen me thirrje për transparencë në lidhje me marrëveshjen e vaksinës, me vlerë mbi 20 miliardë euro. Zhvillimi vjen në një pikë kritike për të, pasi ajo lufton për mandatin e saj të dytë të mundshëm në krye të Komisionit Evropian, një nga institucionet më të rëndësishme europiane.
Megjithë shqyrtimin në rritje dhe kërkesat për sqarime, von der Leyen ka mbetur e heshtur për këtë çështje, duke deklaruar: “Gjithçka e nevojshme për këtë është thënë. Dhe ne do të presim për rezultatet.” Rasti ndërthuret me mosmarrëveshje më të gjera ligjore që përfshijnë Pfizer, pasi kompania farmaceutike ka paditur gjithashtu Hungarinë dhe Poloninë për mungesën e pagesave për dozat e vaksinave.