Dieta e nënës gjatë shtatzënisë mund të ndikojë në rrezikun e fëmijës për ADHD dhe autizëm, thotë një studim i ri.
Në veçanti, shenjat e pashëndetshme të një diete tipike perëndimore duket se rrisin rrezikun e një fëmije për çrregullime zhvillimore, raportuan studiuesit.
“Sa më shumë respektimi i një gruaje ndaj një diete perëndimore gjatë shtatzënisë – me përmbajtje të lartë yndyre, sheqer dhe produkte të rafinuara ndërsa me pak peshk, perime dhe fruta – aq më i madh duket të jetë rreziku që fëmija i saj të zhvillojë ADHD ose autizëm”, tha studiuesi kryesor Dr. David Horner nga Universiteti i Kopenhagës në Danimarkë.
Edhe lëvizjet e vogla drejt një diete më perëndimore ishin të lidhura me një rritje prej 66% të rrezikut të ADHD dhe një rritje prej 122% të rrezikut të autizmit, zbuluan studiuesit, raporton Healthday, transmeton Gazeta Shneta.
Por kjo do të thotë gjithashtu se edhe rregullimet e vogla të dietës larg një modeli perëndimor të të ushqyerit mund të zvogëlojnë potencialisht rrezikun e një fëmije për çrregullime zhvillimore, shtuan studiuesit.
Për këtë studim, studiuesit filluan duke identifikuar më shumë se 500 10-vjeçarë norvegjezë të diagnostikuar me një çrregullim zhvillimi, dhe më pas analizuan se çfarë hanin nënat e tyre gjatë shtatzënisë.
Në atë grup, ata gjetën lidhje të rëndësishme midis dietës së një nëne në pritje dhe diagnozave të mëvonshme të ADHD dhe autizmit tek fëmijët e tyre.
Një model diete perëndimore ishte i lidhur me një rritje prej 53% të rrezikut të ndonjë çrregullimi zhvillimor, treguan rezultatet.
Ekipi më pas testoi ato shoqata në grupe më të mëdha të çifteve nënë-fëmijë, duke analizuar përfundimisht më shumë se 60,000 nëna norvegjeze dhe fëmijët e tyre.
Studiuesit zbuluan se lidhja midis dietës gjatë shtatzënisë dhe rrezikut të zhvillimit te fëmijët është e qëndrueshme.
“Ne vëzhguam lidhjet më të forta në tremujorin e parë dhe të dytë, duke sugjeruar se zhvillimi i trurit gjatë kësaj periudhe është veçanërisht i ndjeshëm ndaj ndikimeve ushqyese të nënës”, tha autori i vjetër Morten Arendt Rasmussen.
Studiuesit identifikuan 43 metabolitë specifikë në gjakun e nënës që ishin të lidhur me një dietë perëndimore dhe mund të ndihmonin në shpjegimin e lidhjes midis dietës dhe çrregullimeve neuro-zhvillimore.
“Ne zbuluam se 15 nga këto 43 metabolitë ishin veçanërisht të lidhur me rrezikun e rritur të ADHD”, tha Horner.
“Shumë prej këtyre metabolitëve rrjedhin nga marrja e ushqimit dhe luajnë role kyçe në rregullimin e inflamacionit dhe stresit oksidativ – faktorë që besohet të jenë kritikë në zhvillimin e hershëm nervor”, shtoi ai.
Këto rezultate vënë në pikëpyetje nëse rekomandimet aktuale të dietës për gratë shtatzëna janë të mjaftueshme, duke pasur parasysh se ato priren të pasqyrojnë kryesisht ato të popullatës së përgjithshme, tha Horner.
“Ne e dimë se kërkesat ushqimore rriten gjatë shtatzënisë dhe studimi ynë nxjerr në pah se sa vendimtare është përbërja dietike për zhvillimin e fetusit”, tha Horner.
“Ndërsa dieta nordike shpesh konsiderohet e shëndetshme, të dhënat tona tregojnë se shumë gra shtatzëna ndjekin modele dietike që mund të optimizohen për të mbështetur më mirë zhvillimin e fëmijës së tyre”, u shpreh ai.
Ai tha se studimi ngre pyetjen nëse rekomandimet ekzistuese dietike ndiqen mjaftueshëm gjatë shtatzënisë dhe nëse udhëzimet kanë ndikimin e dëshiruar në shëndetin e fëmijës./Gazeta Shneta/