Studimet e fundit tregojnë se disa zgjedhje të shëndetshme në stilin e jetës mund të ndihmojnë në uljen e rrezikut për demencë. Në vitin 2024, Komisioni i revistës “Lancet për Demencën”, identifikoi 14 faktorë rreziku për këtë sëmundje dhe raportoi se rreth gjysma e rasteve në botë mund të parandalohen ose të vonohen duke ndërhyrë në këta faktorë.
Mes faktorëve të modifikueshëm përfshihen duhanpirja, obeziteti, konsumimi i dëmshëm i alkoolit, mungesa e aktivitetit fizik, tensioni i lartë i gjakut dhe kolesteroli i lartë.
Megjithatë, një studim i ri sugjeron se edhe pse një pjesë e madhe e rasteve të demencës mund të shmangen, fushatat aktuale të shëndetit publik nuk po arrijnë gjithmonë t’i nxisin njerëzit të bëjnë ndryshime reale në sjellje e tyre, shkruan burimi Medical News Today transmeton Gazeta Shnta.
“Demenca prek më shumë se 57 milionë njerëz në mbarë botën dhe ky numër pritet të trefishohet pothuajse deri në vitin 2050. Rreth gjysma e rasteve lidhen me faktorë që mund të ndryshohen”, tha Mario Siervo, profesor i dietës ushqyese në Universitetin Curtin në Australi.
Studimi, i publikuar në revistën “The Lancet Healthy Longevity”, analizoi programe të parandalimit të demencës në tetë vende, përfshirë Shtetet e Bashkuara, Australinë, Kinën dhe Danimarkën.
Studiuesit zbuluan se fushatat e mëdha informuese arrijnë shumë njerëz, por shpesh sjellin vetëm përmirësime të vogla në njohuri dhe ndryshime të kufizuara në sjellje. Në të kundërt, programet më interaktive, që përfshijnë vlerësim personal të rrezikut dhe edukim të strukturuar, rezultuan më efektive.
Sipas hulumtimit, kombinimi i vlerësimit individual të rrezikut dhe edukimit të organizuar solli një përmirësim prej 26% në faktorët e modifikueshëm të rrezikut gjatë tre viteve.
“Njohuria vetë nuk mjafton. Njerëzit ndryshojnë kur përfshihen aktivisht, jo vetëm kur informohen”, tha Siervo.
Ekspertët theksojnë se shumë njerëz ende besojnë se demenca është vetëm gjenetike ose një pasojë e pashmangshme e plakjes, ndërsa në realitet një pjesë e konsiderueshme e rrezikut lidhet me faktorë ku mund të ndërhyhet. /Gazeta Shneta/