Tubi nervor është një strukturë që formohet shumë herët gjatë shtatzënisë, zakonisht brenda 4 javëve të para, shpesh para se gruaja të kuptojë se është shtatzënë. Ky tub krijohet nga bashkimi i qelizave dhe më pas zhvillohet për t’u bërë truri dhe palca kurrizore e foshnjës.
Defektet e tubit nervor ndodhin kur ky tub nuk mbyllet plotësisht, duke shkaktuar probleme serioze në zhvillimin e sistemit nervor.
Format më të zakonshme përfshijnë anencefalinë (mungesë e zhvillimit të pjesëve të trurit dhe kafkës), encefalocelën (dalje e indeve të trurit përmes kafkës) dhe spina bifida (mosmbyllje e plotë e shtyllës kurrizore). Këto gjendje mund të kenë pasoja të rënda, nga paaftësi fizike deri në probleme neurologjike të përhershme.
Shkaku i saktë nuk është gjithmonë i qartë, por disa faktorë rrisin rrezikun, si mungesa e acidit folik në fillim të shtatzënisë, përdorimi i disa barnave (p.sh. për epilepsi), diabeti i varur nga insulina dhe historia familjare me këto defekte.
Diagnoza zakonisht bëhet gjatë tremujorit të dytë të shtatzënisë përmes analizave të gjakut dhe ekografisë.
Testi i serumit maternal mund të vlerësojë rrezikun, ndërsa ekografia rreth javëve 18–20 mund të identifikojë shumicën e rasteve. Në disa raste të lehta, diagnoza bëhet vetëm pas lindjes.
Nëse foshnja diagnostikohet me një defekt të tillë, prindërit referohen tek një ekip specialistësh për këshillim dhe ekzaminime të mëtejshme.
Fëmijët me këto gjendje shpesh kanë nevojë për trajtim dhe mbështetje afatgjatë, në varësi të ashpërsisë së problemit. Kjo mund të përfshijë vështirësi në lëvizje, probleme me kontrollin e urinimit dhe jashtëqitjes, dëmtime të shikimit apo dëgjimit, si dhe sfida në zhvillimin intelektual.
Parandalimi është i mundur në shumë raste. Marrja e mjaftueshme e acidit folik (vitamina B9) para dhe gjatë tre muajve të parë të shtatzënisë mund të ulë rrezikun deri në 70%.
Rekomandohet që gratë të marrin të paktën 0.4 mg acid folik në ditë, ndërsa ato me rrezik më të lartë mund të kenë nevojë për doza më të mëdha.
Acidi folik gjendet edhe në ushqime si perimet me gjethe jeshile, bishtajoret, drithërat integrale dhe disa fruta. Megjithatë, suplementet mbeten mënyra më e sigurt për të siguruar sasinë e nevojshme gjatë kësaj periudhe kritike.
Në përfundim, kujdesi i hershëm dhe ushqyerja e duhur janë faktorë kyç për të parandaluar këto defekte dhe për të mbështetur zhvillimin e shëndetshëm të foshnjës.
Ky tekst është marrë nga burimi Pregnancy Birth Baby dhe është përkthyer dhe redaktuar nga Gazeta Shneta.